روان سنجی

روان سنجی

آزمون های روانشناختی، مجموعه ای از ابزارها می باشند که به منظور بررسی ویژگی های فردی از قیبل هوش و استعداد، دقت و تمرکز، یادگیری، حافظه ، ویژگی های شخصیت و… یا مسائل مرتبط با سلامت روان نظیر اضطراب، استرس، افسردگی، وسواس و … طراحی شده اند. این ابزارها قادرند اطلاعات بسیار مفید و معتبری در مورد مسائل بررسی شده در اختیار متخصصین قرار داده تا آنها بتوانند با توجه به نتایج آزمون ها، برنامه ریزی های آموزشی و درمانی خاصی متناسب با ویژگی های فردی انجام دهند.

کلینیک علوم رفتاری و روان پزشکی بالینی راستین، با بهره گیری از یافته های علمی و پژوهشی روانشناختی اقدام به تهیه و اجرای آزمون های روانشناختی زیر با هدف ارائه تشخیص های دقیق تر و برنامه ریزی های مناسبتر نموده است.  این آزمون ه به صورت گروه بندی موضوعی و سنی ارائه می شوند

 

روانسنجی

کلینیک راستین با بهره گیری از آخرین یافته های روانشناسی، اقدام به تهیه و اجرای مجموعه ای از بهترین آزمون های روانشناختی نموده است. این آزمون در دو گروه سنی کودکان و نوجوانان و بزرگسالان اجرا می شوند و به بررسی مسائل مختلفی از قبیل هوش و استعداد، یادگیری، حافظه، سلامت روان (اضطراب، افسردگی، استرس، وسواس و…)، شخصیت، هوش هیجانی، سلامت خانواده و روابط زناشویی می پردازند.

این آزمون های به تفکیک گروه سنی به شرح زیر می باشند.

الف) آزمونهای ویژه کودکان و نوجوانان:

۱- هوش و استعداد (آزمون هوشی وکسلر- ۴ تا ۱۶ سال در دو فرم):

آزمون هوش وکسلر شناخته شده ترین و معتبرترین آزمون هوش در حال حاضر در دنیا می باشد. این آزمون آخرین نسخه تجدید نظر شده هوش وکسلر می باشد که طیف بسیار گسترده ای از مهارت ها، توانایی ها و استعداد ها را در فرد مورد بررسی قرار میدهد از قبیل:

ü      درک مطلب

ü      استدلال کلامی و تصویری

ü      استعداد و یادگیری

ü      عقب ماندگی ذهنی

ü      حافظه و یادگیری

ü      توجه  و تمرکز

ü      مهارت های ریاضی

ü      حافظه بصری

ü      حل مساله

ü      تفکر انتزاعی

 

 

 

 

۲- بررسی ADHD، اختلال در دقت و تمرکز(آزمون IVA– 6 سال به بالا):

IV، یک آزمون پیوسته دیداری شنیداری ۱۳ دقیقه ای است که دو عامل اصلی یعنی کنترل واکنش و توجه را مورد ارزیابی قرار می دهد. آزمونIVA  بر مبنای راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی DSM-IV تدوین شده و به تشخیص و تفکیک انواع  ADHD  شامل نوع کمبود توجه، نوع بیش فعال(تکانشگر)، نوع ترکیبی و نوع  ناشناخته (NOS)، می پردازد. این آزمون علاوه بر اینکه یکی از دقیق ترین آزمون ها برای تشخیص ADHD است، به طور دقیق به تفکیک ۵ نوع توجه شامل توجه متمرکز، توجه مداوم، توجه انتخابی، توجه تقسیم شده و جابجایی توجه در دو سطح دیداری و شنیداری نیزمی پردازد. بعلاوه از نتایج آزمون برای بررسی مشکلات و اختلالات دیگری نظیر مشکلاتِ خود کنترلیِ مرتبط با جراحت سر، اختلالات خواب، افسردگی، اضطراب، اختلالات یادگیری، زوال عقل و مشکلات پزشکی دیگر،  استفاده می شود.  این آزمون برای افراد ۶ سال به بالا و بزرگسالان قابل اجرا می باشد.

۳- آزمون ASEBA (بررسی مسائل رفتاری- ۵/۱ تا ۱۸ سال در سه فرم ):

سیستم ارزیابی آخنباخ، یک نوع سیستم ارزیابی رفتاری بوده که می تواند به شکل کاملا استاندارد ارزیابی دقیقی از ابعاد رفتاری، هیجانی/عاطفی و اجتماعی به عمل آورد. این نسخه از آزمون توسط والدین در مورد کودک تکمیل می گردد. بعلاوه این سیستم قادر است اطلاعات دقیق و جزئی متعددی در حوزه های زیر ارائه دهد:

ü      اختلالات عاطفی نظیر افسردگی

ü      اختلالات اضطرابی

ü      اختلالات روان تنی

ü      اختلال نقص توجه / بیش فعالی

ü      اختلال رفتار مقابله ای

ü      اختلال سلوک

ü      اختلال یادگیری

ü      مشکلات تفکر

ü      مشکلات دقت و تمرکز (اختلال نقص در توجه)

ü      مشکلات و مهارت های اجتماعی

ü      شایستگی های فردی

 

۴- ارزیابی مشکلات خلقی و مسائل عاطفی (آزمون افسردگی کودکان ماریوکواکس (CDI-II)5 تا ۱۶ سال)

آزمون افسردگی ماریاکواکس یکی از پر استفاده ترین آزمون هایی است که برای بررسی افسردگی در کودکان مورداستفاده قرار می گیرد. این آزمون به بررسی مسائلی از قبیل خلق منفی، فقدان تجربه لذت، مشکلات بین فردی، ناکارآمدی و مشکل در عزت نفس را در کودکان طی دو هفته اخیر بررسی میکند.

 

۵- ارزیابی مشکلات اضطرابی (آزمون اضطراب اسپنز (SCAS)- 5 تا ۱۶ سال)

مقیاس اضطراب کودکان اسپنس برای ارزیابی شدت علائم اضطراب طراحی شده که با علائم اختلال اضطراب پیشنهاد شده در DSM همخوانی دارد.این مقیاس ۶ بعد از اضطراب را شامل اضطراب فراگیر، حمله وحشتزدگی/ ترس از مکانهای باز، اضطراب اجتماعی، اضطراب جدایی، اختلال وسواس فکری عملی و ترس از آسیبهای جسمی ارزیابی می‌کند.


ب) آزمونهای ویژه بزرگسالان:

۱- هوش و استعداد (آزمون هوشی وکسلر- ۱۶ سال به بالا):

آزمون هوش وکسلر شناخته شده ترین و معتبرترین آزمون هوش در حال حاضر در دنیا می باشد. این آزمون آخرین نسخه تجدید نظر شده هوش وکسلر می باشد که طیف بسیار گسترده ای از مهارت ها، توانایی ها و استعداد ها را در فرد مورد بررسی قرار میدهد از قبیل:

ü      درک مطلب

ü      استدلال کلامی و تصویری

ü      استعداد و یادگیری

ü      عقب ماندگی ذهنی

ü      حافظه و یادگیری

ü      توجه  و تمرکز

ü      مهارت های ریاضی

ü      حافظه بصری

ü      حل مساله

ü      تفکر انتزاعی

 

۲- بررسی ADHD، اختلال در دقت و تمرکز(آزمون IVA– 6 سال به بالا):

IV، یک آزمون پیوسته دیداری شنیداری ۱۳ دقیقه ای است که دو عامل اصلی یعنی کنترل واکنش و توجه را مورد ارزیابی قرار می دهد. آزمونIVA  بر مبنای راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی DSM-IV تدوین شده و به تشخیص و تفکیک انواع  ADHD  شامل نوع کمبود توجه، نوع بیش فعال(تکانشگر)، نوع ترکیبی و نوع  ناشناخته (NOS)، می پردازد. این آزمون علاوه بر اینکه یکی از دقیق ترین آزمون ها برای تشخیص ADHD است، به طور دقیق به تفکیک ۵ نوع توجه شامل توجه متمرکز، توجه مداوم، توجه انتخابی، توجه تقسیم شده و جابجایی توجه در دو سطح دیداری و شنیداری نیزمی پردازد. بعلاوه از نتایج آزمون برای بررسی مشکلات و اختلالات دیگری نظیر مشکلاتِ خود کنترلیِ مرتبط با جراحت سر، اختلالات خواب، افسردگی، اضطراب، اختلالات یادگیری، زوال عقل و مشکلات پزشکی دیگر،  استفاده می شود.  این آزمون برای افراد ۶ سال به بالا و بزرگسالان قابل اجرا می باشد.

 

۳- آزمون ASEBA (بررسی مسائل رفتاری- ۱۸ سال تا ۸۰ سال):

سیستم ارزیابی آخنباخ، یک نوع سیستم ارزیابی رفتاری بوده که می تواند به شکل کاملا استاندارد ارزیابی دقیقی از ابعاد رفتاری، هیجانی/عاطفی و اجتماعی به عمل آورد. این نسخه از آزمون توسط والدین در مورد کودک تکمیل می گردد. بعلاوه این سیستم قادر است اطلاعات دقیق و جزئی متعددی در حوزه های زیر ارائه دهد:

ü      اختلالات عاطفی نظیر افسردگی

ü      اختلالات اضطرابی

ü      اختلالات روان تنی

ü      اختلال نقص توجه / بیش فعالی

ü      اختلال رفتار مقابله ای

ü      اختلال سلوک

ü      اختلال یادگیری

ü      مشکلات تفکر

ü      مشکلات دقت و تمرکز (اختلال نقص در توجه)

ü      مشکلات و مهارت های اجتماعی

ü      شایستگی های فردی

 

۴- بررسی اختلالات اضطرابی

به منظور ارزیابی اختلالات اضطرابی (از قبیل ترس و نگرانی، استرس، هراس، آشفتگی ذهنی و..) از آزمون های زیر استفاده میگردد:

آزمون اضطراب بک (BAI)

آزمون اضطراب بک به ارزیابی شدت و علائم اضطراب در نوجوانان و بزرگسالان می پردازد. این آزمون یکی از پرکاربردترین آزمون ها برای  بررسی اضطراب بوده و شامل ۲۱ سوال می باشد.

 

آزمون استرس، اضطراب و افسردگی (DASS-21)

آ زمون DASS-21  فرمی کوتاه از پرسشنامه ای با همین نام است که به ارزیابی علائم اضطراب، افسردگی و استرس به صورت همزمان و در ارتباط با یکدیگر می پردازد. این پرسشنامه به طور کلی اطلاعات مفیدی درباره حالات هیجانی فرد به دست میدهد و شامل ۲۱ سوال است.

 

۳- اختلالات وسواسی (آزمون وسواس فکری/عملی یل براون (YBOCS))

آزمون وسواس فکری عملی ییل براون برای بررسی شدت و نوع وسواس های فکری و اجبارهای عملی در بزرگسالان طراحی شده است.

این آزمون قادر است دامنه وسیعی از وسواس های فکری نظیر وسواس های پرخاشگرانه، وسواس های آلودگی، جنسی، احتکار، وسواس مذهبی و تقارن و همچنین دامنه وسیعی از اجبارهای وسواسی نظیر وسواس های جسمانی، اجبارهای نظافت و شستشو، اجبارهای وارسی کردن، شمارش، نظم و ترتیب، احتکار و… را بررسی نماید. در کنار این علائم، این آزمون به بررسی شدت وسواس ها، اضطراب ناشی از آن ها، توانایی کنترل وسواس ها، تداخل در زندگی روزمره و … نیز می پردازد.

 

۴-اختلالات خلقی

به منظور ارزیابی علائم اختلالات خلقی و عاطفی (مشکلات عاطفی، احتمال خودکشی، افسردگی اساسی،مانیک و اختلال دو قطبی) از آزمون های زیر استفاده میگردد:

آزمون افسردگی بک (BDI)

آزمون افسردگی بک یکی از پر استفاده ترین آزمون هایی است که برای بررسی افسردگی در بزرگسالان مورداستفاده قرار می گیرد. این آزمون دارای ۲۱ سوال بوده و ۲۱ بعد از علائم افسردگی را طی دو هفته در مراجع مورد بررسی قرار میدهد.

 

 

آزمون استرس، اضطراب و افسردگی (DASS-21)

آزمون DASS-21  فرمی کوتاه از پرسشنامه ای با همین نام است که به ارزیابی علائم اضطراب، افسردگی و استرس به صورت همزمان و در ارتباط با یکدیگر می پردازد. این پرسشنامه به طور کلی اطلاعات مفیدی درباره حالات هیجانی فرد به دست میدهد و شامل ۲۱ سوال است.

 

۵-اختلالات سوء مصرف مواد (آزمون گرایش به مصرف مواد(SASSI))

 

۶-سلامت روان

۱-مقیاس چند وجههی بالینی میلون(MCMI-III)

پرسشنامه چند محوری بالینی میلون، یک پرسشنامه خودسنج استاندارد شده است که دامنه گسترده ای از اطلاعات مربوط به شخصیت، سازگاری هیجانی و نگرش مراجعان را می سنجد. این پرسشنامه برای افراد بالای ۱۸ سال طراحی شده است. این پرسشنامه بعد از آزمون MMPI معتبرترین آزمونی است که مورد استفاده متخصصان قرار گرفته و برای بررسی اختلالات شخصیت و نشانه های که اغلب با این اختلالات همراه هستند، آسیب شناسی شخصیت، نشانگان بالینی و نشانگان شدید به کار می رود.

 

۲- آزمون SCL90

آزمون SCL-90  برای ارزشیابیِ علائم روانی و  برای نشان دادن جنبه های روانشناختی بیماران جسمی و روانی طرح ریزی گردیده است.

۹۰ ماده این آزمون ۹ بعد مختلف شکایات جسمانی، وسواس و اجبار، ‌حساسیت در روابط متقابل، ‌افسردگی، اضطراب، پرخاشگری، ترس مرضی، افکار پارانوئیدی و روانپریشی را در بر می گیرد. نمره گذاری و تفسیر آزمون بر اساس سه شاخص ضریب کلی علائم مرضی، ‌معیار ضریب ناراحتی و جمع علائم مرضی به دست می آید.

این ازمون  یکی از پر استفاده ترین آزمون هایی است که علاوه بر استفاده برای بیماران روانی، در مورد معتادین به الکل، مواد مخدر، ناتوانی های جسمی، بیماران سرطانی، مبتلایان به نارسایی قلب، بیماران با ناراحتی های شدید جسمی و افرادی که نیازمند مشاوره بوده و یا به عنوان یک وسیله سرند و تشخیص با موفقیت به کار گرفته شده است. 

 

۷- ویژگی های شخصیت و اختلالات شخصیت:

۱- آزمون اختلالات شخصیت هایلر(PDQ-R)

پرسشنامه اختلالات شخصیت یکی از مناسبترین آزمون ها برای بررسی دقیق اختلالات شخصیت است. این پرسشنامه براساس راهنمای تشخیصی و اماری اختلالات روانی انجمن روانشناسی امریکا- ویراست چهارم (DSM-V)  طراحی شده و قادر است ۱۲ نوع اختلال شخصیت را با دقت بسیار بالا مورد بررسی قرار داده و از نتایج آن برای تعیین تشخیص های بالینی استفاده فراوانی می شود.

 

۲-پرسشنامه ویژگی های شخصیت(BFI)

امروزه یکی از موضوعات اصلی روان‌شناسی، بررسی شخصیت و موضوعات مرتبط به آن می‌باشد. روان‌شناسان شخصیت پس از سالها بررسی و تحقیق و استفاده از روش‌های مختلف، توانسته‌اند به موفقیت‌های زیادی در این زمینه دست یابند. این روان‌شناسان معتقدند که علی‌رغم تغییرات بسیار زیاد افراد در طول زندگی، ۵ بعد شخصیت وجود دارد که در تمام طول زندگی نسبتاً ثابت می‌مانند. این ۵ بعد، جهان شمول هستند و در همه فرهنگ‌ها و اقوام جهان وجود دارند. این ۵ بعد عبارتند از: برون‌گرایی، توافق، مسئولیت‌پذیری، ثبات هیجانی و گشودگی به تجربه. در زمینه ارزیابی این ابعاد پرسش‌نامه‌های زیادی به وجود آمده است. یکی از مشهورترین و پرکاربردترین این پرسش‌نامه‌ها، پرسش‌نامه شخصیتی (Big5) می‌باشد. این پرسش‌نامه با ۴۴ سؤال، ۵ بعد شخصیت فرد را مورد ارزیابی و بررسی قرار می‌دهد.

 

۳-آزمون مقیاس چند وجههی مینه سوتا (MMPI-II)

پرسشنامه شخصیت چند وجههی مینه سوتا پرسشنامه ای برای بررسی دامنه گسترده ای از ویژگی های شخصیتی است که توسط خود فرد تکمیل می گردد. این آزمون یکی از پرکاربردترین آزمون های شخصیتی بالینی بوده و ازاعتبار بسیار بالایی نیز برخوردار است. نسخه بلند آن ۱۰ مقیاس شخصیتی و بالینی و ۳ مقیاس اصلاح را بررسی می کند و نسخه کوتاه آن ۸ مقیاس شخصیتی و بالینی و ۳ مقیاس اصلاح را بررسی می کند.

 

۸-اختلالات خواب (پرسشنامه اختلالات خواب پترزبورگ (PSQI))

آزمون ارزیابی کیفیت خواب پترزبورگ به منظور بررسی کیفیت خواب و اختلال در خواب طراحی شده است. این آزمون دارای اعتبار بالایی بوده و کیفیت خواب را در ۷ حوزه مورد بررسی قرار میدهد. کیفیت کلی خواب، مشکل در به خواب رفتن، مدت زمان خواب، کارایی  مفید بودن خواب، آشفتگی در خواب، استفاده از دارو برای به خواب رفتن و ایجاد اختلال در کارکردهای روزانه ابعادی هستند که توسط این پرسشنامه مورد بررسی قرار میگیرند.

 

۹- سلامت جنسی

بسته ارزیابی جنسی به منظور بررسی سلامت جنسی زوجین طراحی شده است. در این بسته ارزیابی عملکردهای فیزیولوژیک جنسی (پاسخ های جنسی)، عملکرد شناختی جنسی، عوامل پزشکی موثر بر کارکرد جنسی، روابط زناشویی، سازگاری زناشویی، روابط صمیمانه و عاطفی، صمیمیت، سلامت روان و عوامل احتمالی موثر بر کارکرد جنسی مورد بررسی قرارمی گیرند.

 

۱۰- بسته ارزیابی قبل از ازدواج

 

این بسته به ارزیابی مولفه های متعددی از قبیل ویژگی های شخصیت، انتظارات جنسی، مهارت های عاطفی و ارتباطی، توانایی های سازگاری زناشویی، سلامت روان و طیف گسترده ای از مسائلی می پردازد که می تواند نقش موثری در شکل دادن به یک زندگی موفقیت آمیز داشته باشد.

 

 

آزمون های ویژه کودکان

حوزه

آزمون

گروه سنی

مدت زمان اجرا

هزینه (تومان)

هوش، استعداد و یادگیری

آزمون هوش وکسلر

۴ تا ۶ سال

۱۰۰ دقیقه

۱۰۰۰۰۰

آزمون هوش وکسلر

۶ تا ۱۶ سال

۱۰۰ دقیقه

۱۰۰۰۰۰

آزمون CPM/SPM

۵ تا ۱۸ سال

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

آزمون LDQ

۵ تا ۱۶ سال

۲۰ دقیقه

۳۰۰۰۰

مولفه های شناختی

آزمون COG(دقت و توجه)

۴ سال به بالا

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

آزمون HKSD (عملکرد کلی)

۴ تا ۱۲ سال

۱۵ دقیقه

۲۵۰۰۰

آزمون CORSI (حافظه فضایی/دیداری)

۵ سال به بالا

۱۵ دقیقه

۲۰۰۰۰

آزمون NVLT (حافظه دیداری)

۵ سال به بالا

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

آزمون TOL-F (عملکرد اجرایی)

۴ تا ۱۶ سال

۱۰ دقیقه

۲۵۰۰۰

آزمون IVA (دقت و توجه، ADHD)

۵ سال به بالا

۲۵ دقیقه

۵۰۰۰۰

مشکلات رفتاری

چک لیست رفتاری کودکانCBCL

۵/۱ تا ۵ سال

۳۰ دقیقه

۵۰۰۰۰

چک لیست رفتاری کودکانCBCL

۵ تا ۱۱ سال

۳۰ دقیقه

۵۰۰۰۰

چک لیست رفتاری کودکان YSR

۱۱ تا ۱۸ سال

۳۰ دقیقه

۵۰۰۰۰

اختلالات اضطرابی و خلقی کودکان

آزمون CDI-II (افسردگی کودکان)

۵ تا ۱۶ سال

۲۵ دقیقه

۲۵۰۰۰

آزمون اسپنز(اضطراب)

۵ تا ۱۶ سال

۲۵ دقیقه

۲۵۰۰۰

 

آزمون های ویژه بزرگسالان

حوزه

آزمون

گروه سنی

مدت زمان اجرا

هزینه (تومان)

هوش و استعداد

آزمون هوش وکسلر

۱۶ سال به بالا

۱۰۰ دقیقه

۱۰۰۰۰

آزمون SPMLS

۱۸ سال به بالا

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

مولفه های شناختی

آزمون AHA(کارکردهای شناختی)

۱۶ سال به بالا

۲۰ دقیقه

۲۵۰۰۰

آزمون NVLT(حافظه دیداری)

۱۶ سال به بالا

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

آزمون CORSI (حافظه دیداری/ فضایی)

۱۶ سال به بالا

۱۵تا ۲۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

آزمون IVA(دقت و توجه، ADHD)

۱۶ سال به بالا

۲۰ دقیقه

۵۰۰۰۰

اختلالات روانی

چک لیست رفتاری بزرگسالان ASR

۱۸ سال به بالا

۳۰ دقیقه

۵۰۰۰۰

MCMI  (سلامت روان)

۱۸ سال به بالا

۴۵ دقیقه

۳۵۰۰۰

MMPI  کوتاه و بلند(ویژگی های شخصیت)

۱۶ سال به بالا

۲۰ تا ۶۰ دقیقه

۲۵۰۰۰-۶۰۰۰۰

SCL90 (سلامت روان)

۱۶ سال به بالا

۲۰ دقیقه

۲۵۰۰۰

BDI(افسردگی)

۱۸ سال به بالا

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

BAI(اضطراب)

۱۸ سال به بالا

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

DASS-21 (اضطراب، افسردگی، استرس)

۱۸ سال به بالا

۱۰ دقیقه

۲۰۰۰۰

YBOCS(وسواس فکری و عملی)

۱۸ سال به بالا

۴۵ دقیقه

۴۰۰۰۰

PDQ(اختلالات شخصیت)

۱۸ سال به بالا

۳۰ دقیقه

۴۰۰۰۰

NEO-PI/Big5(صفات شخصیت)

۱۸ سال به بالا

۱۵ دقیقه

۶۵۰۰۰

PSQI(اختلالات خواب)

۱۸ سال به بالا

۱۵ دقیقه

۲۵۰۰۰

Mississippi(PTSD در جانبازان)

۱۸ سال به بالا

۲۰ دقیقه

۳۰۰۰۰

SASSI(گرایش به اعتیاد)

۱۸ سال به بالا

۲۵ دقیقه

۳۰۰۰۰

رضایت زناشویی انریچ

۱۸ سال به بالا

۲۰ دقیقه

۳۵۰۰۰

سازگاری زناشویی (Dyadic)

۱۸ سال به بالا

۱۵ دقیقه

۳۵۰۰۰

Sexual Health(سلامت جنسی)

۱۸ سال به بالا

۱۵۰ دقیقه

۱۵۰۰۰۰

هویت و گرایش جنسی(GID-SOI)

۱۶ سال به بالا

۳۰ دقیقه

۴۰۰۰۰

2 دیدگاه در “روان سنجی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *